Na kafi kod kneginje Ljubice - Svakog ponedelja putovanje u istoriju kroz ispovest vladarke obnovljene Srbije

27. March 2023
Foto: Promo
Foto: Promo

Konak kneginje Ljubice na Kosančićevom vencu, u blizini Saborne crkve i Patrijaršije, jedno je od malobrojnih sačuvanih zdanja iz vremena kneza Miloša Obrenovića i kao takav deo je najstarijeg gradskog jezgra. U konaku, domu kneginje Ljubice Obrenović, supruge kneza Miloša, u jednočasovnoj predstavi, uz posluženu kafu i domaći ratluk, saznaćete sve o njenom životu i uzdizanju srpske dinastije Obrenović.

Kneginja Ljubica bila je žena velike duševne snage, dostojanstvene pojave, rečitosti jasne i odmerene, a o njenoj hrabrosti ostala su zapisana mnoga kazivanja. Udajom za kneza Miloša, položaj kneginje Ljubice zahtevao je veliku mudrost i trpljenje, što se u nekim trenucima, zbog kneževih bračnih neverstava, sukobljavalo sa njenom prirodom. Knez ju je udaljio od sebe, odredivši joj za život mesto odvojeno od njega.

O Ljubici Obrenović se zna da je jahala konja i da je umela vešto da rukuje oružjem, da je odbila 1813. godine da se povuče prema Crnoj Gori, a u vreme bitke za Čačak 1815, smelim rečima je ohrabrila ustanike i vratila ih na bojište. U kasnijim događajima, ne mireći se sa nametnutim podređenim položajem od strane muža, prišla je njegovoj opoziciji, usled čega je i sam knez juna 1839. morao da napusti Srbiju.

Velelepno zdanje u veličanstvenom prirodnom okruženju sagrađeno je davne 1831. godine po planovima Hadži – Nikole Živkovića, zvaničnog kneževog graditelja i pionira srpskog neimarstva. Jedna od prvih vesti koju o Konaku kneginje Ljubice imamo jeste putopis Ota Dubislava Pirha iz 1829. godine: „Jedan malen deo Beograda odskočio je prema ostalim, a to je jedan mali prostor na jugozapadnom kraju glavne ulice u gornjoj varoši. (...) Iako nije najveća, po svojoj formi to je najlepša zgrada koju sam u Srbiji video.“ Novi konak se već po ulozi koja mu je bila namenjena razlikovao od običnih privatnih kuća za stanovanje i „sadrži izvesne odlike koje ga (...) stavljaju u red utvrđenih dvoraca velikih paša i bogatih begova“.

Miloševa supruga Ljubica (1785-1843) sa sinovima Milanom i Mihailom koristila je Konak kao svoju privatnu rezidenciju do promene dinastije 1842. godine. Posebnu ljubav gajila je prema cveću, a slobodno vreme volela je da provodi upravo u dvorištu sa porodicom. Tokom 2021. godine urađena je rekonstrukcija dvorišta pri čemu su zasađene endemske vrste koje su bile zastupljene u XIX veku. Konak je tokom svoje duge istorije više puta menjao svoju namenu, od liceja, galerija pa sve do 1980. godine kada je predat na upravljanje Muzeju grada Beograda. Iste godine je otvorena stalna postavka „Enterijeri beogradskih kuća XIX veka“. Zbog svog istorijskog i arhitektonskog značaja konak ima status spomenika kulture od izuzetnog značaja.

„Na kafi kod kneginje Ljubice“ je dramski program Muzeja grada Beograda, kojim predstavljamo Konak kneginje Ljubice, romansiranu biografiju kneginje i život u Beogradu u vreme vladavine Dinastije Obrenović. Ova monodrama je prvi muzejski teatar nastao u Srbiji 2009. godine. Prositekla je kao rezultat višegodišnjih istraživanja, a njen idejni tvorac od prve zamisli, reči i kostima pa sve do realizacije je muzejski savetnik Muzeja grada Beograda, Nataša Popovska. Od prvog nastupa pa sve do 2020. godine izvedena je na srpskom i engleskom jeziku oko 830 puta.

Monodrama je zamišljena tako što kustoskinja dočekuje goste, posetioce u kostimu iz perioda kneginje Ljubice i zajedno sa posetiocima uz kafu i domaći ratluk besedi o svojoj sudbini. Uz topli smeđi napitak želi da nas podseti na najstariji način ispijanja kafe, uz veselo društvo i razgovor. Njena svrha vekovima unazad ostala je do danas ista, a to je spajanje ljudi. Potpuni užitak doprinosi i najfiniji ukus ratluka, spravljen po originalnoj recepturi iz 1936. godine koji i danas neguje jedina zanatska radnja gde se mogu kupiti ručno izrađene bombone, lizalice i ratluk- Bosiljčić.

Usled velikog interesovanja publike, želeli smo da nastavimo sa igranjem dramskog programa kako bismo odali počast dragoj koleginici, autorki koja nas je pored istorijskih činjenica učila da se raširenih ruku vraćamo porodici, vraćamo jedni drugima. Ulogu kneginje Ljubice Obrenović igra glumica Narodnog pozorišta u Beogradu, Vjera Mujović.

Muzej grada Beograda

Comments (0)

Connected news

Tourism
Zašto ove godine vredi posetiti Španiju?
26. February 2024
Španiju je u 2023. posetilo 48.000 Srba. Zahvaljujući letovima Er Srbije za Madrid,...
Tourism
Digitalni nomadi zadovoljni Zlatiborom
22. February 2024
Trendovi savremenog poslovanja u svetu postali su deo ekonomske klime Zlatiborskog okruga,...
Tourism
Projekat
22. February 2024
Projekat „Prethistoric MetaHuman“ - digitalno oživljen čovek koji je pre 10.000...
Tourism
Turistički vaučeri ubuduće onlajn
21. February 2024
Ministar turizma i omladine Husein Memić i ministar informisanja i telekomunikacija Mihailo...